Gümrük düzenlemesi

Gümrük mevzuatının Serbest ekonomi bölgelerinin (ileride SEB) mukimleri için uygulama düzeni ve şartlarını düzenleyen ana belge, (ileride ‘Anlaşma’ olarak anılacak olan) 18 Haziran 2010 tarihli Gümrük Birliğinin gümrük alanındaki serbest (özel, hususi) ekonomi bölgeleri ve serbest gümrük bölgesinin gümrük prosedürleri üzerine anlaşmadır.

Gümrük Birliğinin tek gümrük alanını (Gümrük Birliğinin gümrük alanı) Belarus Cumhuriyeti, Kazakistan Cumhuriyeti ve Rusya Federasyonu oluşturmaktadırlar.

Gümrük Birliğinin gümrük alanının sınırları, Gümrük Birliğinin gümrük sınırıdır.

Her SEB mukimi için dilekçesi üzerine, SEB idaresinin kararı ve Belarus Cumhuriyeti Devlet Gümrük Komitesinin onayı ile (ileride ‘SGB’ anılacak olan) Serbest Gümrük Bölgesi sınırları tespit edilir. SGB’nin tespiti, (Belarus Cumhuriyeti Cumhurbaşkanının 05.01.2012 tarihli 9 sayılı kararının redaksiyonunda) Belarus Cumhuriyeti Cumhurbaşkanının 31.01.2006 tarihli 66 sayılı kararı ile onaylanmış Serbest ekonomi bölgelerinin alanlarında kurulan Serbest gümrük bölgeleri Tüzüğüne uygun olarak yapılır. 

Malların Serbest gümrük bölgesinin gümrük prosedürüne göre bulunması halinde, mallar, gümrük harçları, vergileri ödenmeden, yabancı mallar konusunda tarif dışı düzenleme tedbirleri alınmadan ve Gümrük Birliğinin malları için yasaklama ve sınırlama uygulanmadan SGB sınırları içinde yerleştirilir ve kullanılır.

Serbest gümrük bölgesinin gümrük prosedürüne göre bulunan yabancı mallar, yabancı mal statüsünü korur, Serbest gümrük bölgesinin gümrük prosedürüne göre bulunan Gümrük Birliğinin malları ise Gümrük Birliğinin malı statüsünü korurlar.

Serbest gümrük bölgesinin gümrük prosedürüne göre bulunan Gümrük Birliğinin mallarından üretilen (elde edilen) mallar ve hem serbest gümrük bölgesinin gümrük prosedürüne göre bulunan Gümrük Birliğinin mallarından hem de serbest gümrük bölgesinin gümrük prosedürüne göre bulunmayan Gümrük Birliğinin mallarından üretilen (elde edilen) mallar, Gümrük Birliğinin malları statüsünü alırlar.

Malların SGB gümrük prosedürünün uygulandığı SEB sınırlarının dışına çıkartılmasında:

  • SEB’nin tüm mukimleri %100 ithalat gümrük vergisinden ve hazır ürünlerin Gümrük Birliğinin gümrük alanının dışına çıkartılmasında ödenen (önceden serbest gümrük bölgesinin gümrük prosedürüne göre yerleştirilen hammadde için) vergiden muaf tutulur.

  • 1 Ocak 2012 tarihinden itibaren tescil edilen SEB mukimleri tescil anından itibaren, 1 Ocak 2012 tarihine kadar tescil edilen SEB mukimleri ise 1 Ocak 2017 tarihinden itibaren yabancı mallardan üretilen (elde edilen) kendi mallarını Gümrük Birliğinin geri kalan alanına gümrük vergisini, harcını ödeyerek (iç tüketim için üretim gümrük prosedürü) çıkartırlar. Bu durumda işbu gümrük vergileri, harçları, üretilen (elde edilen) malın içine giren yabancı mallar için (tespiti mümkün ise) veya üretilen (elde edilen) malların bütünü için (yabancı bileşenlerin tespiti mümkün değil ise) hesaplanabilir.